Niepłodność u mężczyzn - przyczyny i leczenie

Niepłodność to problem, który współcześnie w równej mierze dotyka kobiet jak również i mężczyzn. Wiele jest przyczyn prowadzących do niepłodności, natomiast do spektrum najczęstszych jej przyczyn u mężczyzn zalicza się zbyt mała ruchliwość plemników, zbyt niska jakość nasienia, a w wielu przypadkach wina leży po stronie urazów męskich narządów płciowych, chorób, bądź też naduzywania alkoholu i narkotykow, bądź stosowania niektórych leków. Na szczęście niepłodność u mężczyzn można leczyć z wysoką skutecznością.

By zająć się odpowiednio problemem niepłodności męskiej, nalezy zająć się jej przyczyną oraz wyeliminowaniem źrodła zaistniałych problemów. 

Do najczęstszych przyczyn niepłodności u mężczyzn nalezy niska jakość nasienia, w tym przypadku zarówno obniżona ilość plemników (poniżej 20 mln plemnikow w ml. nasienia), zmniejszona ruchliwość plemników a także zmiany w ich budowie (czasem bywa że struktura plemnika jest wadliwa). Bezpośredni wpływ na tak powstałą sytuację mają choroby weneryczne, ale również długotrwałe przegrzewanie jąder, do czego prowadzić może częste korzystanie z sauny, noszenie obcisłej, mało przewiewnej garderoby oraz zbyt długie spędzanie czasu za kierownicą. Inną przyczyną niepłodności mężczyzn może być uszkodzenie jąder bądź nasieniowodów na skutek infekcji bądź urazu. Następstwem urazów i infekcji może być brak dojrzałych plemników w nasieniu, a w niewielu przypadkach może prowadzić nawet do całkowitej bezpłodności mężczyzny. Kolejną przyczyną niepłodności może być również nieprawidłowość w budowie narządów rozrodczych tak mężczyzn jak i kobiet, a także choroby układu rozrodczego i schorzenia takie jak choroby serca, płuc oraz nerek. Dlatego też badania które maja na celu ustalenie źródła problemu bywają długotrwałe i wymagają dużej cierpliwości.
W przypadku aż 40% przypadków niepłodności męskiej, główną przyczyną jest zmniejszona produkcja spermy lub forsza jakość nasienia, natomiast problem ten nie jest bez rozwiązania. Współcześnie medycyna posiada już skuteczne narzędzia, by skutecznie poradzić sobie z tym problemem. Plemniki gorszej jakości są oznaczane poprzez ubikwitynę a następnie niszczone. Wskutek tego procesu rośnie ilość zdrowych plemników, produkowanych normalnie w mniejszych ilościach. Dlatego też badania nasienia ze względu na zawartość ubikwityny zwiększa możliwości dokładniejszej diagnostyki bezpłodności u mężczyzn. Ubikwityna to białko, które bierze odpowiedzialność za kontrolę jakości spermy. Sperma przed ejakulacją przechowywana jest w najądrzach, tj. w tkance, która znajduje się w okolicy jąder. To tam właśnie odbywa się kontrola jakości nasienia. 

Pierwszy krok w leczeniu bezpłodności u mężczyzn to zmiana trybu życia mężczyzny. Czasem wystarczającym krokiem w walce z bezpłodnością jest zmiana nawyków, wprowadzenie właściwej diety, rezygnacja z nałogów oraz z używek. I to wystarczy by móc się wrreszcie cieszyć zdrowym potomstwem. Szkodliwe czynniki, które mają negatywny wpływ na płodność mężczyzn to m.in.: przegrzanie jąder, siedzący tryb życia, szkodliwe warunki w pracy np. zbyt wysoka temperatura, oraz nadmiar alkoholu. 
Czynniki, które wspomagają płodność u mężczyzn to: witaminy A, C, E oraz cynk - poprawiające jakość nasienia, aktywny wypoczynek, a także dieta niskotluszczowa, która jest bogata w owoce i warzywa.

Leczenie niepłodności u mężczyzny zależne jest od przyczyny, która je spowodowała. W przypadku zaburzeń hormonalnych, prowadzących do obniżenia ilości oraz ruchliwości plemników, wzdraża się leczenie polegające na podawaniu pacjentowi hormonów. W przypadku niepłodności, spowodowanej żylakami powrózka nasiennego, stosuje się rozwiązania chirurgiczne, tj. zabieg usunięcia chirurgicznego żylaków.W przypadku niepłodności spowodowanej, infekcjami układu moczowo-płciowego wdraża się leczenie antybiotykami. Niedrożność nasieniowodów, w niektórych przypadkach wymaga usunięcie poprzez zabieg operacyjny. 

Jeżeli niepłodność ma podloże czysto genetyczne, należy zdiagnozować jaki czynnik genetyczny jest odpowiedzialny za problemy z niepłodnością zwłaszcza w przypadku azoospermii, oligospermii, bądź w przypadku kiedy u partnerki doszło do kolejnego poronienia z rzędu. Obniżenie płodności mężczyzn często bywa spowodowane nieprawidłowością w chromosomach. Stąd też pierwsze badanie, które należy wykonać u mężczyzny to badanie kariotypu, polegające na okresleniu liczby oraz budowy wszystkich jego chromosomów. Niepłodnośc męska może być rownież sposodowana poprzez mutację genu mukowiscydozy, tj. genu CFTR, która odpowiedzialna jest za przejawy niepłodności męskiej, jak równiez niedrożności nasieniowodow oraz jednostronny lub obustronny zanik nasieniowodów.

U wielu pacjentów u których obserwuje się zaburzenia spermatogenezy, może dochodzić rownież do mikrodelecji regionu AZF zlokalizowanego na długim ramieniu chromosomu Y. Mutacja ta ma charakter dziedziczny, to znaczy że odziedziczą ją równiez wszyscy męscy potomkowie mężczyzny, będącego nosicielem tej mutacji. Celem stwierdzenia bądź wykluczenia tej mutacji  przeprowadza się badania molekularne. 

Azoospermia to bezplodnośc, która polega na całkowitej nieobecności komórek rozrodczych w ejakulacie. Do jej bezpośrednich przyczyn należy m.in. mikrodelecja regionu AZF, tj. jednego z genów zlokalizowanych na chromosomie Y. natomiast schorzenie typu mukowiscydoza  może przyczynić się do całkowitego zaniku nasieniowodów bądź zaczopowania ich nadmiarem gęstej wydzieliny, która charakterystyczna jest dla mukowiscydozy. wskutek tego dochodzi do całkowitej niedrożności nasieniowodów a co za tym idzie do sytuacji, w której plemniki nie mają możliwości wydostać się na zewnątrz. Azoospermii sprzyjają rownież przebyte choroby, zażywane leki, niedorozwoj jąder oraz czynniki typu promieniowanie lub wysoka temperatura. 

By prawidłowo zdiagnozować azoospermię, wykonuje się badania seminologiczne, tj. badania mające na celu ocenę jakości plemnikóww analizowanej próbie, a także ich ilości oraz ruchliwości. Ostatecznie ocenia się je podczas dwóch różnych testów. Następnie wykonuje się badania hormonów, celem oznaczenia poziomu testosteronu, FSH, HL i prolaktyny. ostatecznie wykonuje się biopsję jąder, która polega na pobraniu fragmentu tkanki, a następnie na poddaniu jej analizie histopatologicznej oraz badaniom molekularnym. 

Współczesnie medycyna radzi sobie całkiem nieźle z problemem azoospermii. W kązdym przypadku, sposób leczenia zależny jest głównie od przyczyny niepłodności. W przypadku tego schorzenia może to być odpowiednio ukierunkowana terapia hormonalna bądź eliminacja czynników wpływających na zaburzenia spermatogenezy. Czasem zanik produkcji plemnikow w spermie może być przyczyną przebytego stanu zapalnego. Może to prowadzić do tymczasowego ograniczenia bądź powolnego jego wytwarzania. właściwe wdrożenie leczenia może skutecznie zwiększyć szansę na potomstwo w przyszłości.

W każdym przypadku diagnostyki niepłodności, nieodłącznym elementem postępowania powinno być poradnictwo genetyczne. Lekarz genetyk może rzucić odpowiednie światło na przebieg leczenia, wskazać konkretne geny które należy sprawdzić pod kątem niepłodnosci a także zlecić badania , które mogą wspomóc wlaściwe ustalenie przyczyny problemow z płodnościa a także uzupełnić diagnostykę.

 

Zapraszamy do wymiany doświadczeń i informacji na powyższy temat na naszym
forum dyskusyjnym